جوان آنلاین: بیشتر بزرگسالان وقتی به ورزش فکر میکنند، تصور بدنســازی در باشـگاه، ایروبیک، دویدن روی تردمیل یا وزنهزدن به ذهنشان میرسد و برای انجام آن تصمیم میگیرند، اما در دنیای کودکان، هرگونه بازی و فعالیت بدنی و به ویژه بازیهای حرکتی بهترین ورزش است، با وجود این فواید ورزش برای کودکان مانند بزرگسالان بسیار زیاد است. ورزش علاوه بر پیشگیری از ابتلا به بیماریهای کودکان، بر رشد قد، کاهش وزن، کاهش بلوغ زودرس و افزایش هوش کودک تأثیر دارد. شواهد نشان میدهد، ورزش کلید مهمی برای کاهش خطر ابتلا به بیماریهای مهمی مانند بیماری قلبی، دیابت و سرطان در کودکان است. فعالیت بدنی منظم میتواند عزتنفس، اخلاق خوب و کیفیت خواب کودک را افزایش دهد و او را کمتر مستعد استرس، افسردگی و زوال عقل کند. کودکان کم تحرک احتمالاً به بزرگسالان غیرفعال تبدیل میشوند و همین موضوع، جوانان را در معرض خطر ابتلا به بیماری قلبی و سرطان قرار میدهد، به همین دلیل به همه سنین توصیه میشود از ورزش غافل نباشند و برای رسیدن به این مطلوب باید ایجاد علاقه کرد. با توجه به نکاتی که گفته شد، اما در بعضی کودکان علاقهای برای انجام حرکات ورزشی دیده نمیشود، به همین دلیل بعضی والدین ورزش را بر کودکانشان تحمیل میکنند.
برای کودکان بازیهای ورزشی طراحی شود
رضا کریمی، مربی فدراسیون جودو و مربی رزمآوران در این باره به «جوان» گفت: «اساساً ورزش بخش لاینفک زندگی هر انسانی است و برای ایجاد انگیزه ورزش باید فکر درستی کرد. از مخاطبان مهم و جدی در حوزه ورزش کودکان هستند. ورزش برای کودکان باید توأم با بازیهای حرکتی باشد و آنها ورزش را بخشی از بازیهای زندگی خود بدانند. کودکان در بازیهای خودشان زندگی میکنند و نباید از دنیای خود خارج شوند. با طراحی بازیهای ورزشی میتوان بچهها را به سمت ورزش سوق داد تا در سنین نوجوانی از بدنی مقاوم برای انجام حرکات ورزشی برخوردار شوند.»
کریمی با اشاره به اهمیت سواد حرکتی فرزندان اظهار داشت: «انسان چند نوع هوش دارد، یکی هوش حرکتی است که بعضی کودکان قویتر هستند و بعضی ضعیفتر. تستهای مختلفی برای فهم میزان توانایی هوش حرکتی داریم که بحث آن تخصصی است و در این مجال نمیگنجد، اما نکته مهم آن است که خانوادهها فرزندانشان را برای آموزش درسهای تئوری به مدرسه میفرستند ولی لازم است هوش منطقی، احساسی، اجتماعی و حرکتی کودکان هم تست گرفته شود تا نقاط ضعف و قوت آنها شناسایی شود. با تست هوش حرکتی میزان توانایی کودک مشخص میشود و بر همین اساس میتوان بازیهایی که هوش بچهها را تقویت میکند، طراحی کرد.»
این مربی فدراسیون جودو بعد از بیان اهمیت تست هوش حرکتی، استعدادیابی کودکان قبل از انتخاب رشته ورزشی را هم حائز اهمیت دانست و افزود: «رشتههای مختلف ورزشی نیاز به آمادگیهای متفاوتی در آناتومی افراد و سیستم عضلات آنها دارد، به همین دلیل در صورتی که تست حرکتی و استعدادیابی انجام نشود، ممکن است رشتهای انتخاب شود که بعدها متوجه شویم کودکمان استعداد خوبی نداشته است، بنابراین به دلیل وسعت دایره ورزشها که بعضی قدرتی، بعضی تعادلی و بعضی انعطافی هستند، نیاز به تمرکز بالایی است و باید استعدادیابی انجام شود تا از همان ابتدا رشته متناسبی انتخاب شود. باید از دوران کودکی و از سن پنج تا هفت سال و برای سنین بالاتر از ۹ تا ۱۰ سال تستهای مختلف گرفت تا شاهد موفقیتهای کودکان بود.»
ورزش متناسب با سن افراد تعریف میشود
گفته میشود ورزش فواید زیادی دارد، اما این سؤال مطرح میشود که آیا هر ورزش متناسب با سن افراد تعریف میشود یا خیر؟ وی در پاسخ میگوید: «قطعاً ورزش برای سنین مختلف تفاوت دارد. آنهایی که درگیر ورزش حرفهای میشوند، طبیعتاً رشته متناسبی را انتخاب میکنند و تا کهنسالی ادامه میدهند. میزان فشار ورزش در بازههای زمانی مختلف نیز متفاوت است. افرادی که ورزش همگانی را انتخاب میکنند، میزان فشار ورزشی که برای خود انتخاب میکنند، متفاوت است. بعضی ورزش قهرمانی را انتخاب میکنند که در یک دوره بازه زمانی میتوانند ادامه دهند و از یک بازه به بعد باید دنبال ورزش همگانی بروند. در دوره نونهالی و کودکی، فشارهای سنگین ورزش برداشته میشود و بیشتر به انعطاف بدنی، قدرتهای پایه و تقویت مفاصل برای رشد بدن فکر میشود.»
ورزش را جزء لاینفک زندگی ببینیم
کریمی معتقد است، ورزش مانند خیلی از موضوعات دیگر واجب است و جای افسوس دارد که چرا بعضی به شکل مقطعی آن را انجام میدهند، زیرا بعد از خوردن یک غذای چرب و تنفس هوای آلوده، ورزش مانند دارو لازم و ضروری است و میتوان برای ارتقای آمادگی بدن چه در سیستم عضلانی و چه تنفسی، عروقی و قلبی به جای پرداخت هزینه بالا، هزینه کمتری که همان انجام حرکت ورزشی است، پرداخت کرد.
این مربی ورزشی در ادامه برای ایجاد علاقه به ورزش در افراد توصیه کرد: «ورزش میتواند به هر شکل ممکن انجام شود. ورزش باید بخشی از زندگی ما باشد و آن را یکی از تفریحات لازم خود بدانیم. وقتی ورزش مقابل مشغلههای زندگی گذاشته میشود، باعث بیعلاقگی میشود چراکه هزاران مشغله دیگر وقت ما را پر کرده است، به همین دلیل جایی برای ورزش دیده نمیشود. اگر ورزش در بازه زمانی روزمره قرار گیرد و آن زمانی که به ورزش میپردازیم، ذهن خود را خالی کنیم و به نشاط و سلامتی فکر کنیم، این علاقه ایجاد میشود. یکی از پیشنهادات ما ورزش خانوادگی است که میتواند جذاب باشد. اینکه به پارکی برویم، قدم بزنیم، آهسته بدویم و از وسایل در پارکها استفاده کنیم، دقیقاً مانند زمانی است که ورزش به یک پیکنیک خانوادگی تبدیل میشود.»
وی تغذیه را یکی از پارامترهای بدن سالم دانست و اظهار داشت: «مسئله مهم دیگر سلامتی بدن است که برای انجام حرکات ورزشی لازم است. تغذیه بعد لاینفک سلامتی است. استفاده از غذاهای فستفودی و چرب مضر است، بنابراین در مراحل مختلف ورزشی باید رژیم غذایی مناسبی داشته باشیم تا نتیجه مثبتی بگیرم. این رژیم حتی باید در ورزشهای همگانی هم رعایت شود. اگر در هر ورزشی به رژیم غذایی توجه نشود، اثر لازم به دست نمیآید.»
ورزش همگانی موجب تحکیم بنیان خانواده میشود
این مربی ورزشی در پایان با اشاره به تأثیرات روانی و اجتماعی ورزش و اثرات آن روی تحکیم بنیان خانواده گفت: «ورزش غیر از سلامتی آثار مختلفی بر زندگی ما از جمله بالا رفتن اعتمادبهنفس دارد و ما میتوانیم روی اعصابمان مسلطتر باشیم. حال اگر این ورزش همگانی به صورت خانوادگی در سبد و برنامه زندگیمان قرار گیرد، تحکیم نظام خانواده و عاطفی خانواده را به دنبال خواهد داشت. شاید خیلی از مادران و پدران به خاطر شاغلبودن فرصت تفریح نداشته باشند، این ورزش همگانی فرصت مناسبی است و یک شب بهیادماندنی را به جا میگذارد، آن هم وقتی به یک پارک میرویم و بعد از یک پیادهروی یا ورزش دستهجمعی دور سفره مینشینیم و در همان فضای لطیف غذا میخوریم. این کار میتواند چند روز در هفته انجام شود و به جای نشستن پای تلویزیون و بیتحرکبودن در خانه، ورزش دستهجمعی خانوادگی را در یک پارک یا فضای سبز نزدیک محل زندگی تجربه کرد.»