هرچند از دوسال پيش تا كنون بر اساس پژوهشهاي انجام شده در كشورهاي غربي و ايران، فيسبوك به عنوان عامل يك سوم دعواهاي زناشويي، طلاق و خيانتهاي متأهلي در ايران و جهان معرفي شده است كه مغز تعهد زناشويي را پوك ميكند، اما آمار طلاق به خاطر فيسبوك در حال افزايش است و گويا كاربران اين سايت، هشدارها را در اين باره جدي نگرفتهاند.
فيسبوك كه تا چند سال پيش خيليها حتي نامش را نشنيده بودند، اين روزها با دارا بودن بيش از يك ميليارد عضو به معضلي براي آرامش و ثبات فكري و رواني خانوادهها تبديل شده است؛ اين در حالي است كه هر ماه يك ميليون نفر در جهان به عضويت اين سايت در ميآيند! در شرايطي كه بسياري چنين ميپندارند كه سايت فيسبوك يك شبكه اجتماعي مجازي است اما در حقيقت، اهداف ديگري در وراي طراحي سايت فيسبوك نهفته است؛ ايجاد موجهاي سياسي و اجتماعي، ايجاد تغييرات فكري و فرهنگي، هدايت افكار عمومي، تغيير ذائقه افراد، جاسوسي، شكاف نسلي، ترويج بيبندوباري اخلاقي و فكري و مواردي از اين دست، بخشي از اهداف نهفته در پشت نقاب طراحان فيسبوك است.
در واقع، گردانندگان فيسبوك، همچون دلالان و بنگاهداراني عمل ميكنند كه از سازمانهاي اطلاعاتي و امنيتي همچون سيا و موساد گرفته تا شركتهاي تجاري و توليدي، سفارش پروژه ميگيرند و اين پروژهها را در تجمع بيش از يك ميلياردي افراد عضو در اين سايت به اجرا ميآورند.
ممكن است فيسبوك در مواردي نادر براي برخيها فوايدي همچون گپوگفتهاي كاري و علمي داشته باشد اما به دليلي حاكم نبودن قوانين اخلاقي و بايدها و نبايدهاي قانوني بر فعاليت افراد در اين سايت، يك آنارشيسم و هرج و مرج آشكار در آن شكل گرفته است؛ به بيان ديگر، هر كسي در فيسبوك، پيرو قوانين و اميال شخصي خودش رفتار ميكند. اين در حالي است كه فيسبوك به دليل همين بيقانوني و آزادي بيحد و مرز، براي افراد عضو جذابيتهاي خاص خودش را دارد و همين جذابيتها، سبب شده است كه اعضا دچار اعتياد به اين سايت شوند؛ اين اعتياد تا جايي پيش رفته كه بيشتر اعضا، زمان زيادي از عمر شبانهروزي خود را در اين سايت صرف ميكنند.
روابط بيقاعده و كليد خوردن جداييهاي زناشويي
يكي از تبعاتي كه اعتياد به فيسبوك در پي داشته، شكلگيري ارتباطات بيقاعده ميان جنسهاي مخالف است. اين در حالي است كه مردان و زنان متأهل بسياري در اين سايت فعال هستند و دچار اعتياد به اين پايگاه اينترنتي شدهاند. بسياري از اعضاي فيسبوك، يك زندگي مجازي براي خود ساختهاند كه اين زندگي مجازي، در بسياري از موارد، زندگي واقعي و بيروني آنان را دستخوش تغيير و دگرگوني ميكند. بر اساس پژوهشهاي انجام شده در انگليس، روشن شد كه يك سوم موارد درخواست طلاق به دليل مسائلي است كه در فيسبوك رخ ميدهد. طبق اين تحقيقات كه چندي پيش در سايت «طلاق آنلاين (Divorce online) » انجام شده، فيسبوك در انگلستان به يكي از دلايل اصلي دعواهاي زناشويي و طلاق تبديل شده است. پژوهشگران اين تحقيق تأكيد كرده اند: « درحقيقت پستهايي كه افراد روي پروفايلهاي خود مينويسند ميتواند زندگي زناشويي آنها را به خطر بيندازند. همچنين دادگاه انگلستان نيز قصد دارد از اين پستها به عنوان يك منبع مستند براي دليل طلاق استفاده كند.»
روابط مجازي مقدمه روابط حقيقي و بيرون از اينترنت است
ماجرا اين است كه روابط مجازي در فيسبوك كه با يك پيام ساده و معمولي شروع ميشود، به مرور زمان در اثر تداوم همين گپوگفتهاي معمولي، نوعي رابطه عاطفي ميان زن و مردهايي كه در اصطلاح ديني «نامحرم» هستند، ايجاد ميكند و اينجاست كه به خطر افتادن زندگي مشترك اين افراد با همسر يا شوهر خودشان كليد ميخورد، اما ماجرا به همين گپوگفتهاي معمولي كه به گپوگفتهاي صميمانه و بيحد و مرز تغيير ميكند، ختم نميشود زيرا فيسبوك اين روزها به آلبوم نمايش عكسهاي خصوصي، بدپوشش، نيمه عريان و عريان اعضا تبديل شده است.
در بسياري از موارد، ارتباط ايجاد شده در فيسبوك ميان زن و مردهايي كه محرميتي با هم ندارند، پس از مدتي به ارتباط واقعي و بيرون از اينترنت كشيده ميشود و اينجاست كه خيانت رخ ميدهد.
در ديگر كشورها هم پژوهشهايي در رابطه با نقش فيسبوك بر آمار طلاق انجام شده كه نتايج آن شبيه تحقيق ذكر شده است؛ يعني فيسبوك عامل يك سوم طلاقها در جهان است. چندي پيش، مسئولان پليس فضاي مجازي كشورمان هم اعلام كردند كه فيسبوك عامل اصلي يك سوم طلاقها در ايران به شمار ميرود. گفتوگوهاي نگارنده اين گزارش با گروهي از قضات پروندههاي طلاق هم حاكي از اين است كه فيسبوك و رخدادهاي آن، يكي از مهمترين عوامل نزاع و جدايي زن و شوهرها از يكديگر است؛ پديدهاي كه رو به افزايش دارد.
زندگيهاي مجازي؛ هووي زندگيهاي واقعي
اين سايت به خاطر ويژگيهاي اعتيادآورش، فضا را به سمتي پيش برده است كه افراد عضو در آن، ساعتها از زمان خود در شبانهروز را در محيط آن صرف ميكنند و همين حضور مستمر و زياد در اين سايت، ميان اعضاي مرتبط با هم ايجاد انس و صميمت ميكند؛ صميميتي كه براي دو جنس مخالف، آسيبهاي زيادي را در پي داشته است.
بر اساس پروندههاي موجود در مراكز قضايي و انتظامي، برخي مردان و پسران فعال در اين سايت، پس از ايجاد روابط صميمانه مجازي با جنس مخالف، يا پس از سوءاستفاده اخلاقي از آنان، رهايشان كردهاند يا پس از سوءاستفاده، اقدام به تهديد و اخاذي نمودهاند. اين در حالي است كه برخي زنان و دختران عضو اين سايت هم با ترفندهاي ويژه خود، اقدام به اخاذي از جنس مخالف كردهاند.
در چنين شرايطي، جاي تأمل و تعجب دارد كه بسياري از اعضاي اين سايت، عكسها و تصاوير كاملاً خصوصي خود را در اين محيط منتشر ميكنند و جاي تعجب دارد كه چرا برخي مردان و زنان متأهل، بدون در نظر گرفتن هشدارها درباره نقش اين سايت در اختلافات و جداييهاي زناشويي، عضو آن ميشوند!