«کودتا» در آیینه روایتی متفاوت
کد خبر: 939705
لینک کوتاه: http://www.Javann.ir/003wSX
تاریخ انتشار: ۰۸ دی ۱۳۹۷ - ۰۳:۲۲
حاشیه‌ای بر انتشار اثر تاریخی «درباره تاریخ‌نگاری معاصر و کودتای 28 مرداد»
«درباره تاریخ‌نگاری معاصر و کودتای ۲۸ مرداد» در زمره مواردی است که راوی خاطرات، ناب‌ترین و جدی‌ترین سخنان خویش را در آن باز گفته است.
محمدرضا کائینی
سرویس تاریخ جوان آنلاین: از مجلدات گرانسنگ خاطرات استاد سید هادی خسروشاهی، موردی است که هم اینک درصدد معرفی آن هستیم. «درباره تاریخ‌نگاری معاصر و کودتای ۲۸ مرداد» در زمره مواردی است که راوی خاطرات، ناب‌ترین و جدی‌ترین سخنان خویش را در آن باز گفته است. دیباچه‌ای که در آغاز این مجلد از «خاطرات مستند» آمده، ما را با محتوای اثر اینگونه آشنا ساخته است:

«کتاب حاضر شامل دو گفت‌وگوی تاریخی مشروح با حجت‌الاسلام والمسلمین استاد سیدهادی خسروشاهی درباره مسائل تاریخ معاصر و نیز کودتای ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲ است که در مجموع اطلاعات وسیع و مستندی را در این زمینه ارائه می‌کند و یک پیوست هم در آخر کتاب موضوع کودتا و نقش دیگران را در آن روشن‌تر می‌سازد.
گفت‌وگوی اول در سال ۱۳۶۸ توسط افاضل محترم مجله وزین و گران‌سنگ «حوزه» انجام گرفت که در همان سال در مجله چاپ و منتشر شد. (۱)

گفت‌وگوی دوم در مرداد سال ۱۳۹۴ درباره کودتای ۲۸ مرداد و موضع مرحوم آیت‌الله کاشانی و عملکرد یا نقش آقای دکتر مصدق در آن انجام پذیرفت که در دو شماره از روزنامه «جوان» منتشر شد (۲) و اکنون تکمیل شده این بحث به اضافه متن کامل و ویرایش شده گفت‌وگوی اول یکجا همراه اسناد و عکس‌هایی جالب در اختیار عموم قرار می‌گیرد.

بعضی از این اسناد و عکس‌ها برای نخستین بار منتشر می‌شود که بی‌تردید مورد توجه علاقه‌مندان قرار خواهد گرفت.

دلیل اصلی چاپ و نشر این رساله که پس از اشاره اجمالی به مسئله تاریخ‌نگاری معاصر عمدتاً مسئله نهضت ملی ایران و حوادث ۲۸ مرداد را بررسی می‌کند، آن است که در سالیان اخیر با نزدیک شدن روز ۲۸ مرداد، دوستان ملی‌گرا یک بار دیگر و طبق عادت دیرینه در شماره‌های ویژه جراید و مجلات که در واقع آن‌ها را باید «مصدقی‌نامه» نامید، اغلب به‌طور یکجانبه به داوری نشسته و مدعی شده‌اند که گویا پایه‌گذار و همه‌کاره نهضت ملی ایران ملی‌گرایان و شخص آقای دکتر مصدق بوده است و هیچ نقش سازنده یا تأثیرگذاری برای دیگران، خصوصاً آیت‌الله کاشانی و فدائیان اسلام قائل نشده‌اند که در واقع تحریف علنی و عملی مسائل تاریخ معاصر است.

در این میان از مصاحبه استاد خسروشاهی یا دیگر صاحب‌نظران و تاریخ‌نگاران منصف خبری نبود و آیا در چنین شرایطی سکوت شخصیت‌هایی مانند ایشان که در واقع شاهد و ناظر عینی حوادث نهضت ملی و نقش فدائیان اسلام و آیت‌الله کاشانی و مراجع و علمای قم و تهران در پیشبرد اهداف نهضت بودند، نوعی سکوت غیر مقبول و کناره گرفتن از مسائل روز محسوب نمی‌شود؟

با مطرح شدن این پرسش توسط بخش تاریخ مرکز بررسی‌های اسلامی قم، استاد پاسخ‌های کوتاه، اما مستندی به سؤالات ما درباره مواضع دکتر مصدق، آیت‌الله کاشانی و فدائیان اسلام و نیز نوع اتهامات بیگانگان و روایتگران معاصر ارائه کردند که به دنبال بحث قبلی و در واقع برای تکمیل آن در اینجا آورده می‌شود.

بخش آخر کتاب، در واقع پیوستی است که اشاره کوتاهی به حوادث ۲۸ مرداد دارد و پرسش‌های جناب دکتر زیباکلام را در این باره به نقد می‌کشد و پاسخ می‌دهد... نقل این پیوست، نقش دوستان! را در قضیه کودتای ۲۸ مرداد و علل و عوامل آن روشن می‌کند. البته هر گونه نقد منطقی یا پاسخ و توضیحات مستند را پذیرا هستیم و بی‌تردید از آن‌ها در تجدید چاپ این رساله استفاده خواهیم کرد.»

به هر روی، با عنایت به اینکه تاریخ نهضت ملی ایران نیز به سان تاریخ نهضت مشروطیت توسط طیف غالب آن نگاشته شده است، مطالعه اینگونه آثار که طیف‌های محذوف این رویداد مهم را معرفی و گفتمان ایشان را نمایندگی می‌کند، امری مغتنم به شمار می‌رود و امید می‌بریم که علاقه‌مندان، مفاد آن را از دست ندهند.
* پی‌نوشت‌ها در سرویس تاریخ «جوان» موجود است.
نظر شما
جوان آنلاين از انتشار هر گونه پيام حاوي تهمت، افترا، اظهارات غير مرتبط ، فحش، ناسزا و... معذور است
نام:
ایمیل:
* نظر:
پربازدید ها
آخرین اخبار